Teofil Stanisław Nowosielski
Biografia
Teofil Stanisław Nowosielski był synem Franciszka Nowosielskiego i Marianny Wiktorii Wilamowskiej, należał do arystokratycznej rodziny Nowosielskich h. Ślepowron. Urodził się w Radomsku; kształcił w Kaliszu i Brzegu, a następnie zamieszkał w Warszawie. Od 1837 roku podróżował po Europie Zachodniej i biegle opanował języki angielski, niemiecki, francuski i czeski. Po powrocie do Kongresowego Królestwa Polskiego zajął się porządkowaniem działalności Wydziału Warszawskiego Towarzystwa Dobroczynności i przez wiele lat kierował nim.
W 1838 roku był założycielem i twórcą pierwszej ochrony dla ubogich dzieci. Ochronki przyjmowały dzieci w wieku 3–7 lat i zapewniały bezpłatną opiekę i wychowanie, podczas gdy rodzice pokrywali jedynie koszty dożywienia. Nad pracą ochronnek czuwał Nowosielski, konsultując formy kształcenia z Friedrichem Wilhelmem Fröbelem z Drezna. Przetłumaczył na polski podręcznik Jana Svobody „Wykład praktyczny prowadzenia dzieci w ochronie”.
Po powrocie do Kongresowego Królestwa Polskiego jako powiernik założył w 1839 pierwszą ochronkę, a następnie utworzył kolejne placówki w najbiedniejszych dzielnicach Warszawy. W 1847 powstała ochronka w Kalisku, a w latach 1850–1860 powstały w Płocku, Białej, Kielcach i Radomiu. Teofil Nowosielski przygotował podwaliny rozwoju edukacji przedszkolnej na ziemiach polskich i prowadził działalność dobroczynną w ramach Wydziału Ochrony Warszawskiego Towarzystwa Dobroczynności.
Teofil Stanisław Nowosielski zmarł w Warszawie w 1888 roku i został pochowany na cmentarzu Powązkowskim. Żonaty, dzieci nie pozostawił.